Seks

Seks in ruil voor een breezer en groepsverkrachtingen in kelderboxen - de media melden regelmatig seksuele ontsporingen bij jongeren. Het kan niet anders of ook seksuele opvoeding ligt op het bordje van scholen. Voer voor specialisten, zou je kunnen denken. Maar wat als de sfeer in jouw klas seksueel geladen is of leerlingen zelf met vragen komen?

Schaam je niet
Je hoeft niet heel ‘vrij' te zijn om over seksualiteit te kunnen praten in de klas. Net als bij andere lessen gaat het om de inhoud en niet om jou. Ga met zelfvertrouwen voor de klas staan en schaam je niet. Als je verkrampt, kun je het beter aan een collega overlaten.

Ken je eigen seksuele moraal
Ken je eigen ideeën over seks en zorg ervoor dat je jouw normen en waarden niet oplegt aan de klas. Dus niet: ‘seks voor het huwelijk mag niet’. Maar: ‘wat vinden jullie van seks voor het huwelijk?’ Bereid je erop voor dat leerlingen je proberen te verlokken tot persoonlijke uitspraken. Ga daar niet op in, maar reageer met een wedervraag of grapje. Daarmee wijs je ook op jouw en hun grenzen. Past dat niet bij je? Zeg dan dat die vraag te persoonlijk is.

Haak erop in als het speelt
Seks is er – zeker in het puberbrein - het hele jaar door. Dus zijn er vragen, speelt er iets? Haak er dan op in. Dat haalt de kou uit de lucht. Ook televisieprogramma’s of het nieuws kunnen een aanleiding zijn. Gooi het maar eens in de groep, zo’n bericht over een groepsverkrachting. ‘Hoe denken jullie hierover?’ Of zet een brievenbus in de klas waarin leerlingen anoniem hun vragen en opmerkingen kunnen deponeren. Dit kan richting geven aan je les.

Ken het kennisniveau
Laat je niet misleiden: lichamelijk contact tussen leerlingen op school zegt niets over hun kennis. Sommigen weten echt niks. Je gaat als 15-jarige heus niet zeggen dat je van toeten noch blazen weet. Je doet alsof je alles weet. Met een (anonieme) test kom je erachter hoe hoog het kennisniveau is. Leg de leerlingen algemene vragen voor. ‘Wat betekent het woord heteroseksueel?’  ‘ Wat verandert er in de puberteit aan het lichaam van een meisje?’  ‘Noem drie anticonceptiemiddelen.’

Houd rekening met introverte kinderen
Sommige pubers doen actief met de les mee, terwijl andere leerlingen van schaamte liever onder de tafel kruipen. Het is niet voor iedereen makkelijk om openlijk over seks te praten. Houd daar rekening mee. Introverte kinderen ontdekken genoeg door alleen al te luisteren en te ervaren dat dit onderwerp besproken wordt. Je kunt ook aangeven dat je na de les nog een kwartier in de klas blijft om (persoonlijke) vragen te beantwoorden.

Heb oog voor cultuurverschillen
De betekenis die iemand aan seks geeft, hangt samen met zijn culturele achtergrond en zijn eigen seksuele ervaringen. In islamitische culturen zijn meisjes in een gemengde klas vaak niet open. Dan kan het goed zijn om de klas op te splitsen in jongens en meisjes. Dit kun je ook doen als de jongens hanig zijn, en de meisjes niet erg weerbaar. Haal ze uit elkaar, dan komen ze los. Later kun je jongens en meiden weer bij elkaar zetten. Laat hen elkaar vragen stellen over het geleerde. Stimuleer discussie.

Lachen mag
Je moet er serieus over doen, maar ook weer niet te serieus. Humor houdt het leuk en luchtig. Maar als iemand een kwetsende opmerking maakt, moet je er wel op ingaan. `Waarom zeg je dat nou? Hoe zou je het vinden als mensen zo over jou zouden praten?’
 
Let op je taalgebruik
Om een veilig klimaat te creëren en te bewaren is het goed om met de klas spelregels op te stellen. Bijvoorbeeld:  ‘Je mag niet beledigen of uitlachen’, ‘ Laat elkaar uitpraten’ en ‘Laat iedereen in zijn waarde: als iemand niet praat, is dat ook prima.’ Het taalgebruik is ook belangrijk. Spreek af welke woorden je gebruikt, liefst geen schuttingtaal maar liever ook geen technische taal. Dit schept een afstand tussen jou en de klas.

Wees integer in je aanpak
Misschien vrees je een boze reactie van een ouder, maar in de praktijk komt dit weinig voor. Zorg dat je de directie achter je hebt staan, volg het schoolbeleid en wees integer in je aanpak. Dan sta je sterk bij eventuele klachten.

Categorie

Sleutelwoorden

Deel dit artikel:

Gerelateerde artikelen