Bron het Onderwijsblad Publicatiedatum 18.11.2006 Auteur Rob Voorwinden
Verwarring over eerstegraads bevoegdheid
Het Onderwijsblad 17 citeerde in het artikel 'Te koop: eerstegraads bevoegdheid, wegens overcompleet' de Onderwijsinspectie. Volgens deze instantie zou er geen eerstegraads bevoegdheid meer nodig zijn om les te geven in de bovenbouw van havo en vwo. Wel moet er van elke leraar een 'bekwaamheidsdossier' worden bijgehouden, waaruit duidelijk wordt dat de leraar over voldoende vaardigheden beschikt om zijn lessen te geven.
Daarop ontving het Onderwijsblad een brief van een verbaasde lezer, die heel andere signalen van de inspectie had gekregen. De redactie belde opnieuw met de inspectie en er blijkt sprake te zijn van een misverstand. "Er is nog wel degelijk een eerstegraads bevoegdheid nodig", aldus de woordvoerder. Alleen is de controle daarop een zaak van de scholen geworden. "Wij hoeven geen ‘ontheffingen' meer te verlenen aan docenten die onvoldoende bevoegd zijn. We controleren alleen of scholen bijhouden wie er bevoegd is en of er inderdaad bekwaamheidsdossiers worden bijgehouden. Als de kwaliteit van het onderwijs tegenvalt, bijvoorbeeld omdat er te veel docenten lesgeven die onvoldoende bevoegd zijn, zullen we de school daarop aanspreken."
Volgens Marianne van Es van de juridische dienst van de AOb ligt de zaak heel simpel. "In de Wet op het voortgezet onderwijs is vastgelegd dat de leraar die in de bovenbouw van havo en vwo lesgeeft, eerstegraads bevoegd moet zijn. Een leraar met een tweedegraads bevoegdheid mag in principe niet lesgeven in de bovenbouw van havo en vwo."
Hierop zijn volgens Van Es wel uitzonderingen mogelijk. Zo mag een tweedegraads leraar wèl gedurende een beperkte periode in de bovenbouw havo/vwo lesgeven. "Dit mag voor de duur van ten hoogste een jaar als het grootste deel van de werkzaamheden van de leraar buiten de bovenbouw van havo en vwo ligt. Voorwaarde is dat in de hele school hooguit vijf procent van het totaal aantal lessen in de bovenbouw op deze manier wordt gegeven."
Voorts mag een tweedegraads docent in een eerstegraads functie werken als die functie niet met een eerstegrader kan worden vervuld. "Elk jaar moet de werkgever dan opnieuw proberen een eerstegrader voor die functie te werven. Alleen als dat niet lukt, mag de werkgever de tweedegraads leraar opnieuw maximaal een jaar inzetten in het eerstegraads gebied." Ten slotte kan een tweedegraads leraar voor maximaal twee jaar onbevoegd lesgeven in de bovenbouw van havo en vwo als hij er alles aan doet om zijn eerstegraads bevoegdheid te halen. "De werkgever kan de termijn van twee jaar met maximaal twee jaar verlengen."
Artikelen