Bron het Onderwijsblad Publicatiedatum 28.05.2005 Auteur Lisette Douma
Contactpersoon allochtone ouders boekt succes
Veel allochtone ouders komen niet op rapportbesprekingen, betalen geen schoolgeld en helpen niet mee op school. Taal- en cultuurverschillen zijn meestal de oorzaak. De vensterschool Selwerd Paddepoel Tuinwijk in Groningen ging dit probleem te lijf en stelde een ‘contactpersoon allochtone ouders' aan. Het aantal allochtone leerlingen groeit nu.
"Ouders willen altijd graag dat het op school goed gaat met hun kind. Daarom moeten ouders en school samenwerken. Voor een kind is het heel belangrijk dat de ouders weten waar hij mee bezig is. Een kind vindt het leuk als zijn moeder een praatje maakt met de juf. Dan hebben ze het over hem en dat voelt goed." Dat zegt Hacer Sönmez, ‘contactpersoon allochtone ouders' van het Centraal orgaan peuterspeelzalen, werkzaam op de Groningse vensterschool Selwerd Paddepoel Tuinwijk.
Sönmez werd in 1999 aangesteld als contactpersoon. Zij moest de dialoog tussen de vensterschool en allochtone ouders verbeteren. Want aan de communicatie schortte nogal wat. Allochtone ouders kwamen niet bij rapportbesprekingen, kinderen gingen niet naar de zwemles of het jaarlijkse kerstdiner en schoolgeld werd vaak niet betaald. Deze problemen kwamen niet voort uit desinteresse, maar uit taal- en cultuurverschillen, dacht de school. En dus gingen ze de problemen te lijf. Want als ouders betrokken zijn bij de schoolloopbaan van hun kind, heeft dat een positieve invloed op die loopbaan en de maatschappelijke kansen van het kind.
"Het eerste jaar heb ik voornamelijk veel gelezen over de verschillende culturen. Ik heb me in eerste instantie gericht op Turken en Marokkanen, zij waren de grootse groep allochtonen", vertelt Sönmez. "Later ben ik me ook gaan richten op andere groepen zoals Somaliërs en Iranezen. Van leerkrachten hoorde ik welke problemen er speelden. Ik ben met een aantal ouders een open gesprek aangegaan. En dan niet van achter mijn bureau. Veel allochtonen zijn vanuit hun cultuur gewend om zich niet te bemoeien met wat er op school gebeurt. Die vind je dus niet in de school, maar op het plein. Andere ouders komen daar niet eens. Die zijn gewend dat al hun kinderen gezamenlijk naar school gaan. Om die ouders te bereiken, moet je de wijk in en dat heb ik gedaan."
Schoolgeld
De aanpak wierp zijn vruchten af. Sönmez kwam heel wat problemen tegen. Zo betaalden veel allochtone ouders geen schoolgeld. "Ze wisten niet waarvoor dat geld was. Ze dachten dat de overheid het onderwijs betaalde. Toen ik ze vertelde dat schoolgeld bedoeld is om leuke activiteiten mee te betalen, betaalden ze wel." Een ander voorbeeld is het schoolreisje. "In groep acht gaan de kinderen op kamp. Allochtone meisjes mochten vaak niet mee omdat ze niet ergens anders mogen slapen. Ik heb ze toen verteld dat het kamp veilig was. Ik ben zelfs een jaar meegegaan om ouders gerust te stellen. Zij zijn niet opgegroeid met zo'n schoolkamp. Als ik meega, wordt het voor hen makkelijker hun dochter te laten gaan."
Sönmez vervult een brugfunctie tussen de verschillende instellingen die onder het dak van de vensterschool vallen en de allochtone ouders. Zij probeert de emancipatie, integratie en participatie te bevorderen. Door de gesprekken die zij met de ouders voert, raken zij meer betrokken. De allochtone ouders komen nu op de rapportbesprekingen en zijn actief binnen de vensterschool. Ook volgen veel moeders taal- of opvoedingscursussen. De aanpak is een groot succes. Daarom hebben twee van de negen andere vensterscholen in Groningen ook een contactpersoon aangesteld.
Omgekeerde integratie
Toch is er een keerzijde. "Er is nu een soort omgekeerde integratie nodig", vertelt Josephine Özer, activiteitenopvangleidster bij de vensterschool. Wat is het geval? Door het groeiende aantal allochtone kinderen op de school dreigen de autochtone ouders in de minderheid te raken. Op dit moment is meer dan veertig procent van de leerlingen allochtoon, en dat was een paar jaar geleden niet het geval. De verklaring moet volgens Kees Hillhorst, locatiemanager van de vensterschool Selwerd Paddepoel Tuinwijk, gezocht worden in de mond-tot-mondreclame. "Mensen horen van elkaar dat hier ook veel gedaan wordt voor allochtone kinderen èn ouders en dat spreekt allochtone ouders aan." Helaas geldt dat voor autochtone ouders minder, constateert Özer. "Tijdens het zwangerschapverlof van Hacer heb ik haar vervangen als contactpersoon. Het viel ons op dat er steeds minder autochtonen kwamen bij de instellingen binnen de vensterschool. Dus ben ik het plein opgegaan en heb ik Nederlandse ouders gevraagd waarom zij niet meer bij instellingen en themabijeenkomsten kwamen. Ik kreeg toen van een aantal ouders boze verhalen te horen. Zij vinden dat ze weggedrukt worden, ze voelen zich niet gehoord."
Hillhorst: "Omdat Josephine autochtoon is durven mensen eerlijk te zijn tegen haar. Wij moeten ook naar de autochtone ouders luisteren. Zij vinden het vervelend dat er in de spel- en opvoedwinkel bijvoorbeeld door allochtone moeders veel in de eigen taal wordt gesproken. En dan blijven ze weg."
Dat is niet de bedoeling. "Het is ook belangrijk dat Nederlandse ouders aan hun kind laten zien dat zij betrokken zijn. Dat gaat voor beide groepen op", zegt Özer. "Dus moeten we een open dialoog aangaan met alle ouders. Gezamenlijk tot een oplossing komen."
Ook contactpersoon Sönmez wil de nieuwe problemen aanpakken. "Ik heb destijds de opdracht gekregen mij te richten op allochtone ouders. Dat heb ik gedaan. De les is dat we ons nu moeten richten op àlle ouders. Mijn functie groeit. Hij moet steeds opnieuw vormgegeven worden."
Samenwerking |
Artikelen
Links